การวิจัยและบทความทางวิชาการ
รายละเอียด
Sufficiency Economy as a Human Development Strategy for National Economic, Social and Environmental Sustainability


บทคัดย่อ

ชื่อโครงการวิจัย : เศรษฐกิจพอเพียงยุทธศาสตร์การพัฒนาคนเพื่อการพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน

Sufficiency Economy as a Human Development Strategy for National Economic, Social and Environmental Sustainability

ได้รับทุนอุดหนุนการวิจัย ประจำปี 2551 จำนวนเงิน 700,000 บาท

ระยะเวลาทำการวิจัย 1 ปี  ตั้งแต่ กันยายน 2551 ถึง กันยายน 2552

ชื่อผู้วิจัย :     รศ.ดร.มาฆะ  ขิตตะสังคะ  ดร.ประสงค์ นิวบุตร นางสาวจิตรานุช ปานขาว

                      นายโกมินทร์ วังอ่อน นายพิทักษ์ รัตนแสงสว่าง นางณัฐธิดา จุมปา

                         นางกุลธิดา  อินทร์ไชย นางนาแล จะหา 

                   โครงการวิจัยเรื่อง เศรษฐกิจพอเพียงยุทธศาสตร์การพัฒนาคนเพื่อการพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาหลักการเชิงนโยบายปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงต่อการขจัดความยากจนและการลดความเสี่ยงทางเศรษฐกิจของคนจน โดยเปรียบเทียบกับทฤษฏีต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง 2) ศึกษาหลักการเชิงนโยบายปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงต่อการสร้างพลังนำทางของชุมชน และการพัฒนาศักยภาพของชุมชนที่เข้มแข็ง เพื่อวางรากฐานไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน 3) ศึกษาค่านิยมของสังคม พฤติกรรมการจัดการทรัพยากร ความจำเป็นพื้นฐานของชีวิตและครอบครัว ต่อสถานการณ์การเปลี่ยนแปลงของกระแสโลก ด้านเศรษฐกิจ สังคม วัฒนธรรม และสิ่งแวดล้อม 4) เพื่อเสนอแนะแนวทางการนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงไปสู่การบรรลุเป้าหมายการพัฒนาคนเชิงโครงการปฏิบัติในระดับการพัฒนาประเทศ และเป็นต้นแบบของนานาชาติ ใช้กลุ่มตัวอย่างตามเกณฑ์หมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียงของกรมพัฒนาชุมชน (2552) ใน 7 จังหวัด ที่มีพื้นที่ชายแดนติดต่อกับกลุ่มประเทศอนุภูมิภาคลุ่มน้ำโขง ได้แก่ เชียงราย ตาก ตราด หนองคาย บุรีรัมย์ ศรีสะเกษ และมุกดาหาร ทำการคัดเลือกแต่ละจังหวัด หมู่บ้าน 3 ประเภท ได้แก่ 1) พออยู่พอกิน 2) อยู่ดีกินดี 3) มั่งมีศรีสุข ในแต่ละหมู่บ้านคัดเลือก 15 ครัวเรือน โดยการจำแนกกลุ่มครัวเรือน ตามระดับรายได้ 1) ยากจน 2) ปานกลาง 3) ร่ำรวย รวมเป็นประชากร 315 ครัวเรือน จาก 21 หมู่บ้าน  

ผลของการวิจัยสรุปได้ว่า

                   1) การน้อมนำหลักการเชิงนโยบายปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงต่อการขจัดความยากจน และการลดความเสี่ยงทางเศรษฐกิจของคนจนสามารถขับเคลื่อนลงสู่การปฏิบัติที่ประชาชนเกิดการเรียนรู้ตระหนักถึงความสำคัญโดยผ่านกระบวนการขัดเกลาปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงที่มีองค์ประกอบ ได้แก่ ความพอประมาณ ความมีเหตุผล ความมีภูมิคุ้มกัน มีความรู้และคุณธรรม เมื่อเปรียบเทียบกับสถานการณ์การดำรงชีวิตในอดีตและปัจจุบัน โดยผ่านกระบวนการขัดเกลาปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ

                   2) การน้อมนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงต่อการสร้างพลังนำทางของชุมชนและการพัฒนาศักยภาพของชุมชนที่เข้มแข็ง เพื่อวางรากฐานไปสู่การพัฒนาเศรษฐกิจ สังคม และสิ่งแวดล้อมที่ยั่งยืน พบว่า การดำเนินกิจกรรมกลุ่มเป็นกลไกที่สำคัญในกระบวนการขัดเกลาของปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง การเปรียบเทียบการประยุกต์ใช้ปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในชีวิตประจำวันของครัวเรือนในอดีตและปัจจุบันของกลุ่มรายได้ 3 ระดับ พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ

                   3) ค่านิยมและพฤติกรรมการจัดการทรัพยากรความจำเป็นพื้นฐานของชีวิตของครัวเรือนพบว่า กลุ่มระดับรายได้ยากจน ปานกลาง และร่ำรวยในหมู่บ้านเศรษฐกิจพอเพียง ทั้ง 3 ระดับมีการออมทรัพย์ มีภาระหนี้สิน มีการทำบัญชีครัวเรือนและมีค่าใช้จ่ายด้านอุปโภคบริโภคอย่างเดียวในกลุ่มระดับรายได้ยากจนในหมู่บ้านพออยู่พอกิน ส่วนรายได้ระดับปานกลาง และร่ำรวยในหมู่บ้านพออยู่พอกิน อยู่ดีกินดี และมั่งมีศรีสุข มีการใช้จ่ายในครัวเรือนเพิ่มตามระดับรายได้ที่สูงขึ้นทั้ง 3 ระดับกลุ่มรายได้เมื่อได้ผ่านกระบวนการขัดเกลาปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง สามารถปรับเปลี่ยนพฤติกรรมค่านิยมทางสังคมที่แสดงความสัมพันธ์ระหว่างการลดความยากจนและการลดความเสี่ยงทางเศรษฐกิจอย่างมีนัยสำคัญ ทำให้บุคคลและครัวเรือนมีความสามารถจัดสรรทรัพยากรการใช้จ่าย การออม และหนี้สินตามสภาวะเศรษฐกิจของครัวเรือนได้

                   4) การน้อมนำปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงไปสู่การบรรลุเป้าหมายการพัฒนาคนเชิงโครงการปฏิบัติในระดับประเทศและเป็นต้นแบบนานาชาติ พบความสำคัญกระบวนการเข้าร่วมกิจกรรมกลุ่มของครัวเรือน โดยนำแนวคิดปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงไปประยุกต์ใช้ในชีวิตประจำวัน โดยเปรียบเทียบกับแนวทางปฏิบัติในอดีตกับการปรับเปลี่ยนวิธีการคิดและปฏิบัติในปัจจุบัน ทั้ง 3 กลุ่มระดับรายได้ พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญ

                   การเป็นต้นแบบในการขยายผล โครงการปฏิบัติตามปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในระดับนานาชาติ ควรให้ความสำคัญกลุ่มระดับรายได้ยากจน ลักษณะชุมชนผลิตเพื่อการยังชีพ มีฐานวัฒนธรรมประเพณี มีปราชญ์ชุมชน และองค์ความรู้ด้านภูมิปัญญาท้องถิ่น

 

                The Research Project entitled “Sufficiency Economy as a Human Development Strategy for National Economic, Social and Environmental Sustainability” aims to investigate the following objectives: (1) the study of the principle of policy implementation on application of Sufficiency Economy Philosophy towards poverty mitigation and risk prevention for the poor as compared to other related theories, (2) the study of the principle of policy implementation on application of Sufficiency Economy Philosophy towards building capacity and strengthened potentiality of the communities as a mean to construct foundation for economic, social and environmental development, (3) to depict the social value and the behavior of household members in managing basic needs resources toward the changing world trends in economic, social and environment, (4) to propose the strategic implication of programs and projects on application of Sufficiency Economy Philosophy as the ultimate achieved goals of human development which could be duplicated elsewhere  as a practical model for national and international levels.

                   The representative samples were drawn from the purposive sampling method in accordance with the selection criteria of the Sufficiency Economy village as categorized by the Department of Community Development into three types; (1) subsistence village, (2) better living village and (3) wealthy village. These villages were selected from 7 provinces considerably adjacent to the border areas of the Greater Mekong Sub-region (GMS) comprising Chiangrai, Tak, Nongkhai, Mukdahan, Sri-Saket, Burirum and Trat.

                   The collection of data was derived from the household heads of the said 7 provinces which each province consisted of 3 categorized villages, in each village purposively selected 15 household heads coming from 3 income levels; poor or inadequate income, middle income and wealthy, totalled 315 respondents from 21 villages.

The research results were concluded as follows;

               (1)  Application of Sufficiency Economy Philosophy in the form of development programs and projects into the studied villages had proven significant difference in adoption of practices where the respondents had learned and consciously conform behavior through undergoing the socialization process of Sufficiency Economy Philosophy’s 5 core elements comprising; moderation, reasonableness,  self-immunity, knowledge and ethics.

         (2) The implementation of development programs and projects through application of Sufficiency Economy Philosophy as the sustainable economic, social and environmental foundation had indicated group formation is the essential element for the Sufficiency Economy Philosophy’s socialization process, when compared the past and present performance in adoption of the Sufficiency Economy Philosophy of the three income group levels were found significantly different. 

              (3)  Social values and managerial behavior on the household basic needs of the respondents of three income group levels had indicated saving practices as well as indebtedness in which the households had to keep the expense record. The inadequate income level group in the subsistence village paid more on food and necessity consumption items. The other two income groups paid more expenses according to their increasing income. The three income group levels undergone successfully Sufficiency Economy Philosophy’s socialization process had indicated ability to conform social values and managerial behavior in managing household resources in expenditure, saving and paying debt, as the correlation coefficient between poverty mitigation behavior and poverty risk management behavior had proven significantly.

                (4)  The policy implementation of the Sufficiency Economy Philosophy as has been proven significantly different through compared the past and present performance of the three income group levels can be a lesson learned  in duplication as a good practice elsewhere nationally and   internationally as a Human Development strategy in particular the emphasis should be given to the inadequate income group, where in existence of  the subsistence community with possessing traditional culture, village wise-man and knowledge of local wisdom.




วิทยาลัยนานาชาติภูมิภาคลุ่มน้ำโขง มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงราย
International College of Mekong Region, Chiang Rai Rajabhat University
80 Phaholyothin Road, Muang District, Chiang Rai Province 57100, Thailand
Phone / Fax (66-53) 776-306
หลักสูตรและการจัดการศึกษา
การวิจัยและบทความทางวิชาการ
การบริการวิชาการแก่สังคม
การทำนุบำรุงศิลปวัฒนธรรม
การประกันคุณภาพการศึกษา
ตราสัญลักษณ์ประจำวิทยาลัย
ความเป็นมาของวิทยาลัย
ปรัชญา
วิสัยทัศน์
ปณิธาน
พันธกิจ
วัตถุประสงค์
Copyright 2008 International College of Mekong Region Chiang Rai Rajabhat University